Kredyt a leasing

 

Wybór źródła finansowania – zakup na kredyt czy w leasingu?

 

Według danych z 2008 r. w Polsce około 30% aut kupowanych jest przez firmy ze środków własnych, czyli za gotówkę. Jednak udział kredytów i leasingu rośnie, szczególnie w warunkach recesji. Obecnie firmy najczęściej sięgają po leasing, jako skuteczne i wygodne źródło finansowania. Odchodzą również od zwyczaju „posiadania” przedmiotu, na rzecz jego „używania”.

 

Poniżej przedstawiamy cechy dwóch głównych rozwiązań – nabycia pojazdu za gotówkę lub na kredyt oraz w leasingu lub Full Service Leasingu.

 

Forma finansowania

Podatkowe koszty uzyskania przychodu – CIT

 

Możliwość odliczenia VAT

Składka ubezpieczeniowa

Bilans

Zakup za gotówkę

Amortyzacja

 

50%*/ 100%** kwoty podatku VAT naliczonego z tytułu zakupu

Od wartości netto = cena zakupu netto i nieodliczalny VAT*/ od wartości netto, czyli ceny zakupu netto**

W aktywach

Zakup za środki z kredytu

Amortyzacja i odsetki od raty kredytu

 

50%*/ 100%** kwoty podatku VAT naliczonego z tytułu zakupu

Od wartości netto = cena zakupu netto i nieodliczalny VAT*/ od wartości netto, czyli ceny zakupu netto**

W aktywach

Leasing finansowy

Amortyzacja i odsetki od raty leasingowej

 

50%*/ 100%** kwoty podatku VAT naliczonego z tytułu leasingu traktowanego jako dostawa towarów

Od wartości netto = cena zakupu netto i nieodliczalny VAT*/ od wartości netto, czyli ceny zakupu netto**

W aktywach

Leasing operacyjny

Cała rata – część kapitałowa i odsetkowa

 

50%*/ 100%** kwoty podatku VAT naliczonego z tytułu nabywanej usługi leasingu

Od wartości netto, czyli ceny zakupu netto

Nie wykazywane

Różnice i zalety

Zależne od decyzji firmy w kwestii wykazywania kosztów

W leasingu operacyjnym –VAT jest rozłożony w czasie trwania umowy leasingu

W leasingu operacyjnym – najniższa składka ubezpieczenia

W leasingu operacyjnym – nie ma aut w bilansie i poprawiają się wskaźniki ROE

 

* w przypadku pojazdów samochodowych wykorzystywanych do działalności gospodarczej oraz celów  innych  niż działalność gospodarcza** w przypadku pojazdów samochodowych wykorzystywanych wyłącznie do działalności gospodarczej

 

 

Zakup (gotówka lub kredyt)

 

- kredyt jest w zdecydowanej większości wybierany przez osoby prywatne, firmy natomiast korzystają z leasingu

- zakup za gotówkę lub na kredyt jest wykazywany w bilansie przedsiębiorstwa i obciąża go – obniża się płynność finansowa i zdolność kredytowa

- wysoki koszt kredytu – jest najdroższą formą zakupu pojazdu – rozwiązaniem dobrym dla tych firm, które mają nadwyżki środków firmowych i mogą je spożytkować na zakup pojazdów

- zamrożenie środków własnych, w przypadku zakupu za gotówkę

- skomplikowane i czasochłonne procedury przyznawania kredytu – trudniejszy do uzyskania

- wysokie wymagania co do zdolności kredytowej i sztywniejsze warunki

- harmonogramy spłaty kapitału rzadko dopasowane do faktycznej deprecjacji wartości pojazdu

- raty kredytu są zwykle rozłożone na okres krótszy, niż czas przewidywanego użytkowania

- pojazdy zaczynają na siebie zarabiać dopiero po pewnym czasie

 

Leasing lub Full Service Leasing (FSL)

 

- zwiększa płynność środków obrotowych firmy – finansowanie odbywa się z obcych środków

- pozwala opracować precyzyjny i stabilny budżet na 3-4 lata

- księgowany jest na kontach pozabilansowych i nie zakłóca docelowej struktury kapitału firmy

- pojazdy nie są własnością leasingobiorcy, więc ich wartość nie jest wliczona w podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym

- odroczenie należności podatkowych – tzw. tarcza podatkowa

- zwrot z inwestycji jest w większości firm wyższy, niż koszt pieniądza płacony firmie leasingowej

- flota nie jest finansowana na średnioważonym koszcie kapitału (WACC), ale na rynkowym koszcie pieniądza, powiększonym o marżę kredytową – dzięki temu firma może zainwestować uwolniony kapitał w podstawową działalność, rozwój czy aktywa biznesowe o wysokiej rentowności

- możliwość uniknięcia finansowania podatku VAT – podstawą kalkulacji rat leasingowych jest wartość netto, a firmy leasingowe mają w 100% odliczalny VAT

- uniknięcie ryzyka wahań oprocentowania lub innych składników rat

- większa niż w przypadku kredytu elastyczność umów w kwestii dostosowania do sytuacji i indywidualnych potrzeb leasingobiorcy

- mała elastyczność warunków w trakcie trwania umowy

- większość firm leasingowych nie wymaga dodatkowych opłat i prowizji,

- zabezpieczenie transakcji – łatwiejszy i bezpieczniejszy dla klientów sposób finansowania – standardowe zabezpieczenie umowy: weksel; dodatkowe zabezpieczenie: przedmiot leasingu

- uproszczone procedury akceptacji klientów

- raty w leasingu mogą być rozłożone na okres przewidywanego użytkowania pojazdów

- możliwość dostosowania struktury rat do indywidualnych potrzeb korzystających, np. sezonowych przychodów

- skraca cykl inwestycyjny – szybki odbiór pojazdów (oprócz niestandardowych zamówień), ponieważ leasingodawca ma wypracowane mechanizmy sprawnej współpracy z dostawcami usług: producentami aut, ubezpieczycielami, dostawcami opon, serwisami itd.

- pojazdy zaczynają na siebie zarabiać od razu

- oszczędność czasu – wszystkie formalności związane z umową i jej wykonaniem załatwia leasingodawca

- konieczność zaangażowania osoby trzeciej (firmy leasingowej) przy załatwianiu części spraw dotyczących samochodu (np. wymiana dowodu rejestracyjnego)

- leasing, zwłaszcza typu FSL uwalnia firmę od kłopotów związanych z serwisem i wymianami opon, rejestracją, ubezpieczeniami, częściami zamiennymi.

 

Różnice między kredytem a leasingiem

 

 

Leasing finansowy a leasing operacyjny

 

Podstawową różnicą między leasingiem finansowym a operacyjnym jest sposób rozliczania kosztów. W leasingu finansowym samochód jest uwzględniany w bilansie u korzystającego, zaś kosztem uzyskania przychodu są dla niego tylko odsetki od raty leasingowej. Odliczyć może również odpisy amortyzacyjne oraz koszty użytkowania przedmiotu leasingu np.: konserwację, paliwo, ubezpieczenie itp.

 

Przy leasingu operacyjnym samochód amortyzuje finansujący (leasingodawca), a raty leasingowe w całości – również w przypadku, gdy wartość auta przewyższa 20.000 euro – są kosztami uzyskania przychodu dla firmy korzystającej z usługi. Do kosztów tych zalicza się również czynsz inicjalny, opłaty manipulacyjne, prowizje i – podobnie jak w leasingu finansowym – koszty użytkowania. Podatek VAT płacony i odliczany jest od każdej faktury (dopóki nie osiągnie ustawowego limitu), dzięki czemu korzystający nie musi płacić dużej kwoty na początku umowy, jak w przypadku leasingu finansowego.

 

Leasing operacyjny jest więc użytecznym narzędziem optymalizacji podatkowej. Potwierdza to fakt, że samochody osobowe nabywane są zwykle poprzez tę formę finansowania, zarówno przez duże przedsiębiorstwa, jak i niewielkie lub korzystające z małych flot firmy. W przypadku obydwu leasingów po zakończeniu umowy korzystający może nabyć samochód na własność, po opłaceniu ustalonej wartości rezydualnej (z ang. Residual Value - RV).

 

W przypadku samochodów ciężarowych, wykorzystywanych w działalności gospodarczej, nie ma ograniczeń podatkowych w zakresie uznawania wydatków za koszty uzyskania przychodu.

 

Konstruowanie budżetu firmy przy korzystaniu z leasingu operacyjnego

 

Podczas planowania budżetu firmy, należy wziąć pod uwagę plany związane z rozwojem floty samochodowej. Korzystając z leasingu operacyjnego, zawsze w część budżetu wchodzić będą wynegocjowane stawki leasingowe, a te – pomnożone przez ilość pojazdów wskażą nam budżety miesięczne. Dalsze koszty uzależnione są od tego, czy Klient zdecyduje się na Full Service Leasing, czy na leasing operacyjny, oparty na wyłącznym finansowaniu.

 

W przypadku wyboru Full Service Leasingu, do wyliczonej kwoty należy dodać 5% na tzw. koszty rezerwowe, takie jak nieumyślne zniszczenia, dewastacje, rzeczy nieobjęte umową. Kolejne koszty stanowi paliwo, liczone jako jego średnie zużycie, pomnożone przez liczbę przejechanych miesięcznie kilometrów. Dodatkowo doliczyć należy pracę zarządzającego flotą Fleet Managera, odpowiadającego za relacje między dostawcą usługi a swoją firmą.

 

Nieco inaczej sytuacja wygląda w przypadku leasingu operacyjnego, opartego na samym finansowaniu. Tu plany budżetowe powinny być powiększone o serwis, ubezpieczenia, wymianę opon, samochody zastępcze, assistance i – podobnie jak przy Full Service Leasingu – paliwo. Koszty te, oprócz paliwa, stanowić będą mniej więcej równowartość miesięcznych opłat leasingowych. Kolejnym elementem jest tu określenie zakresu pracy ludzi, który rozwiązać można dwojako: odpowiednią liczbą pracowników w wewnętrznym dziale obsługi samochodów lub zatrudnieniem Fleet Managera i przerzucenie zadań obsługowo-serwisowych na kierowców. Rozwiązanie takie uniemożliwia właściwą kontrolę kosztów i może okazać się znacznie droższe.


Umowa leasingu w przepisach kodeksu cywilnego

 

Umowa leasingu jest określona w kodeksie cywilnym jako „umowa kwalifikowana”, która może być zawarta wyłącznie w zakresie działalności firmy. Oznacza to, że umowy zawierane przez przedsiębiorstwa poza tym zakresem nie są umowami leasingu, nawet jeśli spełniają poszczególne kryteria definicji zawartych w kodeksie. Będą one wówczas oceniane jako umowy najmu, dzierżawy lub jako inne „umowy o korzystanie z rzeczy”.

 

Leasingodawca – zarówno osoba fizyczna, jak i inny podmiot – może więc zawrzeć umowę leasingu jeśli zawodowo, w zakresie działalności, zajmuje się świadczeniem usług leasingowych. Leasingobiorcą może być natomiast dowolny podmiot, a przedmiot leasingu nie musi służyć prowadzeniu działalności gospodarczej.

 

W umowie leasingu finansujący zobowiązuje się nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania lub używania i pobierania pożytków przez oznaczony czas. Korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu wynagrodzenie pieniężne w uzgodnionych ratach, równych co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia przedmiotu leasingu przez finansującego. Wynagrodzenie to może dotyczyć rzeczy uprzednio zamówionej przez finansującego u innego podmiotu, na przykład w formie umowy o dzieło. W przypadku rzeczy wytworzonej przez leasingodawcę i stanowiącej jego własność, można ją oddać do używania na podstawie art. 70918 (Tytuł XVII, Umowa leasingu) kodeksu cywilnego: „Do umowy, przez którą jedna strona zobowiązuje się oddać rzecz stanowiącą jej własność do używania albo do używania i pobierania pożytków drugiej stronieóó, a druga strona zobowiązuje się zapłacić właścicielowi rzeczy w umówionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej wartości rzeczy w chwili zawarcia tej umowy, stosuje się odpowiednio przepisy niniejszego tytułu.”

 

Zgodnie z kodeksową definicją umowy leasingu, suma opłat leasingowych ma osiągnąć wartość równą co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego. Pojawiają się więc wątpliwości, czy do tej sumy nie należy doliczyć ceny sprzedaży poleasingowej (jako „raty leasingowej”, wchodzącej do sumy uzgodnionych rat), nawet jeśli przewidziano – po zakończeniu umowy – sprzedaż przedmiotu leasingu po określonej cenie.

 

Według kodeksu cywilnego, umowa leasingu dotyczy jedynie zbycia przedmiotu leasingu bez wynagrodzenia. Zbycie rzeczy, nawet przewidziane w umowie leasingowej, należałoby więc rozpatrywać jako odrębną podstawę prawną przeniesienia własności oraz umowę sprzedaży niezależną wobec umowy leasingowej. Jest to istotna różnica w porównaniu z regulacjami podatkowymi, które przewidują, że strony umowy mogą ustalić cenę sprzedaży przedmiotu leasingu po zakończeniu umowy. Cena określona w umowie sprzedaży jest zaliczana do sumy opłat leasingowych, nawet jeżeli korzystający ma uprawnienie do nabycia rzeczy. Uprawnienie takie nie rodzi oczywiście obowiązku nabycia przedmiotu leasingu.

 

 


Do góry strony